ΑΝΑΦΟΡΑ προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων Μαργαρίτη Σχοινά για την καταστροφή στον κάμπο του Ιάσμου (Το υπόμνημα του Σπάρτακου)

Ολοκληρωτική καταστροφή της παραγωγής ακτινιδίου στον κάμπο του Δήμου Ιάσμου Ροδόπης από την ανεμοθύελλα της 13ης–15ης Οκτωβρίου 2026 – Αίτημα άμεσης εκτίμησης και δίκαιης αποζημίωσης των πληγέντων παραγωγών

Στο διάστημα 13 με 15 Οκτωβρίου 2026 σφοδρή ανεμοθύελλα έπληξε την περιοχή του δήμου Ιάσμου στην Π.Ε. Ροδόπης, με ριπές ανέμου που έφτασαν, σύμφωνα με τις διαθέσιμες αναφορές, ακόμη και τα 115 χλμ./ώρα.

Η κακοκαιρία έπληξε τις περιοχές Αμβροσίας, Διαλαμπής, Ιάσμου, Πολύανθου, Μωσαϊκού, Σάλπης και άλλων οικισμών του κάμπου του Δήμου Ιάσμου.

Σύμφωνα με τις μέχρι σήμερα εκτιμήσεις των παραγωγών, οι ζημιές αφορούν το σύνολο σχεδόν των καλλιεργούμενων εκτάσεων ακτινιδίου της περιοχής, οι οποίες υπολογίζονται σε περίπου 700 στρέμματα και 30 αγροτικές εκμεταλλεύσεις.

Η καταστροφή της παραγωγής εκτιμάται ότι αγγίζει το 100%, καθώς η ένταση των ανέμων είχε ως αποτέλεσμα την πτώση καρπών στο έδαφος, αλλά και την πρόκληση σοβαρών τραυματισμών στους καρπούς που παρέμειναν πάνω στα φυτά, εξαιτίας της βίαιης πρόσκρουσης και τριβής τους μεταξύ τους.

Οι καρποί που έχουν υποστεί τέτοιου είδους τραυματισμούς, δεν πληρούν πλέον τις απαιτούμενες προδιαγραφές εμπορίας και διάθεσης στην αγορά. Ως εκ τούτου, η παραμονή μέρους της παραγωγής πάνω στα δέντρα δεν σημαίνει ότι αυτή μπορεί να συγκομιστεί και να αποφέρει εισόδημα στους παραγωγούς.

Με υπόμνημα του, το οποίο σας επισυνάπτω με την παρούσα αναφορά μου, ο Αγροτικός Σύλλογος του Δήμου Κομοτηνής, θέτει ενώπιον των αρμοδίων τα εξής αιτήματα:

1. Την άμεση ενεργοποίηση του ΕΛΓΑ και την πραγματοποίηση ταχύτατων επιτόπιων αυτοψιών σε όλες τις πληγείσες εκμεταλλεύσεις, προκειμένου να καταγραφεί με ακρίβεια η έκταση και η ένταση των ζημιών.
2. Την πλήρη και αντικειμενική εκτίμηση της απώλειας της εμπορεύσιμης παραγωγής, λαμβάνοντας υπόψη όχι μόνο τους καρπούς που έπεσαν στο έδαφος, αλλά και εκείνους που παρέμειναν στα δέντρα, έχουν όμως υποστεί τραυματισμούς και έχουν καταστεί μη εμπορεύσιμοι.
3. Τη δίκαιη αποζημίωση των παραγωγών για το 100% της αποδεδειγμένης απώλειας της παραγωγής τους, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο και τις προβλεπόμενες διαδικασίες, με σαφή ενημέρωση για το χρονοδιάγραμμα των εκτιμήσεων και των πληρωμών.
4. Την εξέταση κάθε διαθέσιμου θεσμικού και χρηματοδοτικού μέσου για την κάλυψη ζημιών που δεν είναι δυνατόν να αποζημιωθούν επαρκώς μέσω του συνήθους καθεστώτος αποζημιώσεων, εφόσον συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις.
5. Την αξιολόγηση των επιπτώσεων της κακοκαιρίας στα ίδια τα φυτά και στην παραγωγική τους ικανότητα για την επόμενη χρονιά, καθώς και την εξέταση των δυνατοτήτων στήριξης των εκμεταλλεύσεων σε περίπτωση διαπιστωμένης πρόσθετης ζημιάς.
6. Την προτεραιοποίηση της εξέτασης του φακέλου των πληγέντων παραγωγών, ώστε να περιοριστεί ο κίνδυνος οικονομικής ασφυξίας και εγκατάλειψης της καλλιέργειας εξαιτίας της απώλειας εισοδήματος.

Παρακαλώ κ. Υπουργέ όπως επιληφθείτε του θέματος με την προσήκουσα σοβαρότητα και αποτελεσματικότητα που επιβάλουν οι έκτακτες ανάγκες που έχουν προκύψει.

Ο Αναφέρων Βουλευτής,

Ιλχάν Αχμέτ

 

ΥΠΟΜΝΗΜΑ

Θέμα: Ολοκληρωτική καταστροφή της παραγωγής ακτινιδίου στον κάμπο του Δήμου Ιάσμου Ροδόπης από την ανεμοθύελλα της 13ης–15ης Οκτωβρίου 2026 – Αίτημα άμεσης εκτίμησης και δίκαιης αποζημίωσης των πληγέντων παραγωγών

Προς:

• Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων
• ΕΛΓΑ
• Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης
• Περιφερειακή Ενότητα Ροδόπης
• Βουλευτές Ροδόπης

Αξιότιμοι κύριοι,

Με το παρόν υπόμνημα ζητούμε την άμεση κινητοποίηση των αρμόδιων υπηρεσιών για την καταγραφή, την εκτίμηση και την πλήρη αποζημίωση των καταστροφικών ζημιών που υπέστησαν οι καλλιέργειες ακτινιδίου στον κάμπο του Δήμου Ιάσμου Ροδόπης, εξαιτίας της σφοδρής ανεμοθύελλας που έπληξε την περιοχή κατά το διάστημα 13–15 Οκτωβρίου 2026, με ριπές ανέμου που έφτασαν, σύμφωνα με τις διαθέσιμες αναφορές, ακόμη και τα 115 χλμ./ώρα.

1. Έκταση και μέγεθος της καταστροφής

Η κακοκαιρία έπληξε τις περιοχές Αμβροσίας, Διαλαμπής, Ιάσμου, Πολύανθου, Μωσαϊκού, Σάλπης και άλλων οικισμών του κάμπου του Δήμου Ιάσμου.

Σύμφωνα με τις μέχρι σήμερα εκτιμήσεις των παραγωγών, οι ζημιές αφορούν το σύνολο σχεδόν των καλλιεργούμενων εκτάσεων ακτινιδίου της περιοχής, οι οποίες υπολογίζονται σε περίπου 700 στρέμματα και 30 αγροτικές εκμεταλλεύσεις.

Η καταστροφή της παραγωγής εκτιμάται ότι αγγίζει το 100%, καθώς η ένταση των ανέμων είχε ως αποτέλεσμα την πτώση καρπών στο έδαφος, αλλά και την πρόκληση σοβαρών τραυματισμών στους καρπούς που παρέμειναν πάνω στα φυτά, εξαιτίας της βίαιης πρόσκρουσης και τριβής τους μεταξύ τους.

Οι καρποί που έχουν υποστεί τέτοιου είδους τραυματισμούς δεν πληρούν πλέον τις απαιτούμενες προδιαγραφές εμπορίας και διάθεσης στην αγορά. Ως εκ τούτου, η παραμονή μέρους της παραγωγής πάνω στα δέντρα δεν σημαίνει ότι αυτή μπορεί να συγκομιστεί και να αποφέρει εισόδημα στους παραγωγούς.

Ενδεικτικό της σοβαρότητας της κατάστασης είναι το γεγονός ότι φορτία ακτινιδίων που είχαν ήδη αποσταλεί σε εμπόρους επιστράφηκαν ως μη εμπορεύσιμα, ενώ δεν εκδηλώνεται ενδιαφέρον αγοράς για την υπόλοιπη παραγωγή, καθώς οι καρποί έχουν υποστεί εκτεταμένες ζημιές.

2. Οικονομικές συνέπειες για τις αγροτικές εκμεταλλεύσεις

Η καταστροφή αυτή δημιουργεί εξαιρετικά δυσμενείς οικονομικές συνθήκες για τους παραγωγούς, οι οποίοι καλούνται να αντιμετωπίσουν την απώλεια του συνόλου σχεδόν του εισοδήματός τους, έχοντας ήδη επωμιστεί το μεγαλύτερο μέρος του κόστους καλλιέργειας.

Με βάση τα στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί, η αναμενόμενη παραγωγή ανερχόταν σε περίπου 4.000 κιλά ανά στρέμμα, με εκτιμώμενη τιμή πώλησης περίπου 1 ευρώ ανά κιλό.

Τα παραπάνω δεδομένα διαμορφώνουν την ακόλουθη ενδεικτική εικόνα:

• Καλλιεργούμενη έκταση: περίπου 700 στρέμματα.
• Αριθμός πληγεισών εκμεταλλεύσεων: περίπου 30.
• Αναμενόμενη παραγωγή: περίπου 2.800.000 κιλά.
• Εκτιμώμενη αξία παραγωγής: περίπου 2.800.000 ευρώ.
• Κόστος καλλιέργειας:200–1.500 ευρώ ανά στρέμμα.
• Συνολικό κόστος καλλιέργειας: περίπου 840.000–1.050.000 ευρώ.
• Αναμενόμενα έσοδα από την πληγείσα παραγωγή: ουσιαστικά μηδενικά, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία.

Οι παραπάνω υπολογισμοί είναι ενδεικτικοί και θα πρέπει να επιβεβαιωθούν μέσω των επίσημων εκτιμήσεων και των στοιχείων κάθε εκμετάλλευσης.

Είναι σαφές ότι οι παραγωγοί βρίσκονται αντιμέτωποι όχι μόνο με την απώλεια των αναμενόμενων εσόδων τους, αλλά και με την αδυναμία κάλυψης των εξόδων που έχουν ήδη πραγματοποιήσει για την εγκατάσταση, τη συντήρηση και την παραγωγική λειτουργία των καλλιεργειών τους. Η εξέλιξη αυτή θέτει σε άμεσο κίνδυνο τη ρευστότητα και τη βιωσιμότητα των αγροτικών εκμεταλλεύσεων.

3. Επιπτώσεις και στην επόμενη καλλιεργητική περίοδο

Οι συνέπειες της ανεμοθύελλας δεν περιορίζονται στη φετινή παραγωγή. Η σφοδρότητα των ανέμων έχει προκαλέσει τραυματισμούς στα φυτά και στις παραγωγικές τους δομές, γεγονός που δημιουργεί σοβαρές ανησυχίες για την ομαλή εξέλιξη της επόμενης καλλιεργητικής περιόδου.

Υπάρχει εύλογος κίνδυνος μειωμένης παραγωγής την επόμενη χρονιά, ο οποίος θα πρέπει να αξιολογηθεί από τις αρμόδιες γεωτεχνικές υπηρεσίες μέσω επιτόπιων ελέγχων.

Επομένως, η οικονομική ζημιά ενδέχεται να έχει διάρκεια πέραν της τρέχουσας παραγωγικής περιόδου, επιβαρύνοντας περαιτέρω τους παραγωγούς, οι οποίοι θα χρειαστεί να συνεχίσουν να καλύπτουν τα έξοδα συντήρησης των καλλιεργειών τους χωρίς να έχουν εξασφαλισμένο το αντίστοιχο εισόδημα.

4. Η σημασία της καλλιέργειας ακτινιδίου για τη Ροδόπη

Η καλλιέργεια ακτινιδίου αποτελεί μία από τις πλέον δυναμικές δενδρώδεις καλλιέργειες που αναπτύσσονται τα τελευταία χρόνια στη Ροδόπη, δημιουργώντας νέες προοπτικές για την αγροτική οικονομία της περιοχής.

Πρόκειται για μια καλλιέργεια που απαιτεί σημαντικές αρχικές επενδύσεις, εξειδικευμένη τεχνική φροντίδα και υψηλό ετήσιο κόστος παραγωγής. Παράλληλα, μπορεί να συμβάλει στην ενίσχυση του αγροτικού εισοδήματος, στη διαφοροποίηση της τοπικής παραγωγής και στη δημιουργία προοπτικών για νέες επενδύσεις στον πρωτογενή τομέα.

Η ολοκληρωτική απώλεια της παραγωγής, χωρίς ουσιαστική και έγκαιρη στήριξη, απειλεί να υπονομεύσει την προσπάθεια ανάπτυξης της συγκεκριμένης καλλιέργειας και να αποθαρρύνει τόσο τους υφιστάμενους όσο και τους μελλοντικούς παραγωγούς.

Η στήριξη των πληγέντων δεν αφορά, συνεπώς, μόνο την αποκατάσταση μιας έκτακτης ζημιάς. Αφορά τη διατήρηση μιας αναπτυσσόμενης παραγωγικής δραστηριότητας και τη διασφάλιση της δυνατότητας των αγροτών της Ροδόπης να συνεχίσουν να επενδύουν στην καλλιέργεια και στην τοπική οικονομία.

5. Αιτήματα

Με βάση τα παραπάνω, ζητούμε:

1. Την άμεση ενεργοποίηση του ΕΛΓΑ και την πραγματοποίηση ταχύτατων επιτόπιων αυτοψιών σε όλες τις πληγείσες εκμεταλλεύσεις, προκειμένου να καταγραφεί με ακρίβεια η έκταση και η ένταση των ζημιών.
2. Την πλήρη και αντικειμενική εκτίμηση της απώλειας της εμπορεύσιμης παραγωγής, λαμβάνοντας υπόψη όχι μόνο τους καρπούς που έπεσαν στο έδαφος, αλλά και εκείνους που παρέμειναν στα δέντρα, έχουν όμως υποστεί τραυματισμούς και έχουν καταστεί μη εμπορεύσιμοι.
3. Τη δίκαιη αποζημίωση των παραγωγών για το 100% της αποδεδειγμένης απώλειας της παραγωγής τους, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο και τις προβλεπόμενες διαδικασίες, με σαφή ενημέρωση για το χρονοδιάγραμμα των εκτιμήσεων και των πληρωμών.
4. Την εξέταση κάθε διαθέσιμου θεσμικού και χρηματοδοτικού μέσου για την κάλυψη ζημιών που δεν είναι δυνατόν να αποζημιωθούν επαρκώς μέσω του συνήθους καθεστώτος αποζημιώσεων, εφόσον συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις.
5. Την αξιολόγηση των επιπτώσεων της κακοκαιρίας στα ίδια τα φυτά και στην παραγωγική τους ικανότητα για την επόμενη χρονιά, καθώς και την εξέταση των δυνατοτήτων στήριξης των εκμεταλλεύσεων σε περίπτωση διαπιστωμένης πρόσθετης ζημιάς.
6. Την προτεραιοποίηση της εξέτασης του φακέλου των πληγέντων παραγωγών, ώστε να περιοριστεί ο κίνδυνος οικονομικής ασφυξίας και εγκατάλειψης της καλλιέργειας εξαιτίας της απώλειας εισοδήματος.
7. Επίλογος

Η ανεμοθύελλα της 13ης–15ης Οκτωβρίου 2026 έχει προκαλέσει μια πρωτοφανή, σύμφωνα με τις μέχρι σήμερα εκτιμήσεις, καταστροφή στην παραγωγή ακτινιδίου του κάμπου του Δήμου Ιάσμου. Περίπου 700 στρέμματα και 30 αγροτικές εκμεταλλεύσεις βρίσκονται αντιμέτωπα με την απώλεια σχεδόν του συνόλου της παραγωγής τους, ενώ το κόστος καλλιέργειας έχει ήδη καταβληθεί.

Οι παραγωγοί δεν μπορούν να επωμιστούν μόνοι τους τις συνέπειες μιας τόσο εκτεταμένης φυσικής καταστροφής. Χρειάζονται άμεση παρουσία των αρμόδιων υπηρεσιών, διαφανείς και αξιόπιστες εκτιμήσεις, δίκαιη αποζημίωση και ουσιαστική στήριξη, ώστε να μπορέσουν να συνεχίσουν την παραγωγική τους δραστηριότητα.

Ζητούμε από την Πολιτεία να σταθεί έμπρακτα στο πλευρό των πληγέντων παραγωγών της Ροδόπης. Η προστασία του αγροτικού εισοδήματος, η διατήρηση της παραγωγικής βάσης της υπαίθρου και η στήριξη μιας δυναμικής καλλιέργειας, όπως το ακτινίδιο, αποτελούν προϋποθέσεις για τη βιωσιμότητα και την ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα στην περιοχή μας.

Αναμένουμε την άμεση ανταπόκριση των αρμόδιων φορέων και την ανάληψη συγκεκριμένων ενεργειών για την αποκατάσταση των ζημιών και την προστασία των πληγέντων αγροτικών εκμεταλλεύσεων.

Με εκτίμηση,

Για τον Αγροτικό Σύλλογο Κομοτηνής

Ο Πρόεδρος

Νικόλαος Μποτρότσος